naglowek.jpg
 
Dziś jest: Niedziela, 17-12-2017
Imieniny: Jolanty, Łukasza, Olimpii
Portal
Gmina i Miasto Szadek
01-02-2012

Gmina i Miasto Szadek – powierzchnia gminy wynosi 152 km² , liczba mieszkańców – ok. 7,7 tys. (w tym ok. 2,4 tys. mieszczan). Są tu bardzo korzystne warunki glebowe, hydrologiczne i klimatyczne dla gospodarki rolnej.

Szadek jest urokliwym miasteczkiem, malowniczo położonym wśród lasów, nad rzeką Pichną. W pobliżu znajdują się dwa rezerwaty leśne: „Wojsławice” i „Jamno” (z chronionym drzewostanem jodłowo-dębowym).


Pierwotna osada targowa – założona na przełomie X i XI w. – zajmowała wzgórze, gdzie obecnie znajduje się cmentarz i kościół pw. św. Idziego. Miasto lokowano na nowym miejscu ok. 1250 r. Najstarszy zapisek o Szadku – z 1295 r. – pochodzi z dokumentu księcia kujawskiego Władysława Łokietka, w którym władca nadaje ziemię rycerzowi Wilczkowi apud civitatem nostram Schadek (pod naszym miastem Szadek).

 

 

W 1331 r. miasto zniszczyli Krzyżacy, odbudował je król Kazimierz Wielki. Od XIV w. Szadek był miejscem odbywania sądów ziemskich i sejmików. XV i XVI w. to okres największego rozkwitu miasta. Było ono wówczas jednym z największych ośrodków produkcji sukienniczej i piwowowarskiej na ziemi sieradzkiej. Szadkowianie studiowali w Akademii Krakowskiej, uzyskując tytuły magistrów, doktorów, profesorów, a nawet dziekanów i rektorów. W XV w. w Szadku istniały trzy kościoły, szpital i system wodociągowy. W XVI w. ustanowiono tu starostwo niegrodowe. W XVI–XVIII w., w wyniku wojen i najazdów, miasto popadło w stagnację; częste pożary i rabunki powodowały jego powolny upadek. Szadkowianie uczestniczyli w insurekcji kościuszkowskiej, a także w powstaniach porozbiorowych, co miało swoje konsekwencje w 1870 r. – Szadek utracił prawa miejskie; odzyskał je w wolnej Rzeczpospolitej w 1919 r. W dwudziestoleciu międzywojennym rozwijał się tu handel i drobne rzemiosło. W czasie II wojny światowej Szadek stracił blisko 1/3 mieszkańców, głównie wskutek eksterminacji ludności żydowskiej w obozie zagłady w Chełmnie nad Nerem.

Dziś Szadek jest ośrodkiem administracyjnym (gmina miejsko-wiejska) i usługowym dla ludności miasta i okolicznych wsi. Na terenie miasta i gminy działają przedsiębiorstwa dziewiarsko-konfekcyjne, zakłady przetwórstwa chemicznego i spożywczego, młyny i mieszalnie pasz dla zwierząt. Szadek ma komunikację kolejową – stacja PKP na ważnym szlaku towarowym łączącym Śląsk z Gdańskiem i Gdynią – i drogową poprzez drogi wojewódzkie (nr 473 i 710) i powiatowe w kierunku Łodzi, Łasku, Zduńskiej Woli, Sieradza, Warty, Turku i Poddębic.

 

Zabytki


Kościół parafialny pw. św. Jakuba Apostoła w Szadku – zbudowany w latach 1333–1335 na miejscu kościoła drewnianego, spalonego przez Krzyżaków – później wielokrotnie restaurowany i przebudowywany – zalicza się do najlepiej zachowanych gotyckich obiektów sakralnych na terenie Wielkopolski. Pięknym elementem wystroju świątyni jest – zachowana we fragmentach – późnogotycka polichromia ścienna, namalowana ok. 1451 r. przez Jana z Wrocławia. Dużą wartość artystyczną mają także: gotycka rzeźbiona pieta z pierwszej połowy XV w., chrzcielnica z brązu z XIV w., gotycka monstrancja z 1450 r., rzeźba Chrystusa na krzyżu, pochodząca z pracowni Wita Stwosza, i drewniane relikwiarze z połowy XVII w. W kościele znajduje się również zespół bardzo cennych, manierystycznych, bogato rzeźbionych ołtarzy typu gdańskiego z  początku XVII w., późnorenesansowa ambona z XVII w., chór muzyczny z XVI w. (pod którym zachowały się gotyckie belki-tragarze, zdobione rzeźbionymi łańcuchami) ,  organy z XVIII w., gotyckie drzwi zewnętrzne do zakrystii z herbem Wieruszów, wykonane z płatów blachy wykuwanej ręcznie.

Obok kościoła stoi późnogotycka (z przełomu XIV i XV w.) dzwonnica obronna z wąskimi okienkami strz elniczymi (barokowa nadbudówka pochodzi z XVIII w., dzwon – z 1614 r.).

Na jednym z cmentarzy znajduje się kościół pw. św. Idziego z połowy XIX w .; patron – jeden z najpopularniejszych świętych w dobie średniowiecza – wskazuje na prawdopodobną lokalizację w tym samym miejscu wcześniejszego kościoła pod tymże wezwaniem.

Dzieje Szadku dokumentują również zachowane na drugim cmentarzu katolickim groby powstańców z 1863 r. oraz żołnierzy Armii „Łódź”, poległych we wrześniu 1939 r.,  odrestaurowany cmentarz żydowski,  pozostałości cmentarza ewangelickiego i mogiły żołnierzy niemieckich, poległych jesienią 1914 r. w okolicach Szadku.  Przy końcu ulicy Sieradzkiej,  przed rozwidleniem dróg na Wartę i Zduńską Wolę, usytuowano pomnik ku czci szadkowian poległych w  walkach toczonych w latach 1918–1920.  

 

W centrum miasta zachował się zabytkowy układ urbanistyczny z zabudową pochodzącą z XIX w. i początku XX.

 

 

Inne zabytkowe obiekty na terenie gminy Szadek to: dwór w Rzepiszewie, dwór, oficyna i spichlerz w Prusinowicach i spichlerz w Przatowie Górnym. 

 

 

PDF
DRUKUJ
POWRÓT
banerbox3.png
banerbox1.png
banerbox2.png
Bzyliszek lipiec 2014 rok OK wer Cor 9 (2).JPG
baner_250_250.jpg
zajawka.jpg
NOTATNIK POWIATOWY 2015 ost.pdf.01.jpg
Baner na strone kalendarz imprez.jpg
animator sportu.jpg
ZIP-logo-300x263.jpg
baner_right1.png
bez tytułu.JPG
baner_right3.png
Reklama na strone.jpg
zajawka WS.JPG
EDUKACJA.pdf.01.jpg
logo term.jpg
paragrafy.jpg
b2.png
logo wystawa2.JPG
ajax,download,6.jpg
logo_promuje_lodzkie do plakatu.jpg